رالف نلسون اليوت سال 1938 بر اساس مشاهدات و تحقيقات خود نظريه اي را بر اساس تغييرات قيمت ارائه داد که بر مبناي آن دوره هاي حرکتي قيمت را در قالب الگوهاي مشخص و تکرار شونده امواج توضيح مي داد. اين امواج روانشناسي توده مردم را در بازارها در قالب موج ها و الگوهاي مشخص و تکرار شونده به ما نشان مي دهد. از ديدگاه اليوت، ويژگي هاي حرکات بازارهاي مالي بر مبناي شرايط احساسي، معقول، تکانشي، ابهام و منطق گروهي شکل گرفته است و تغييرات قيمت از سه اصل الگو، نسبت و زمان ساختار مي پذيرد. اليوت عقيده داشت هر اتفاقي که در بازار روي مي دهد ريشه در گذشته قيمت دارد و با تحليل الگوهاي تکرار شونده پيشين مي توان آنها را به حال و آينده ارتباط و گسترش داد.

قاعده کلي امواج

رفتار انبوه مردم در الگوهاي روندها و بازگشت هاي بازار شناخت پذير هستند. اليوت نام اين شناخت پذيري را قانون موج ها نام گذاشت که ساختارهاي اتصال يافته اي براي مدل هاي بزرگتر از بعضي الگوها و اسلوب آنها مي باشد. بازگشت هاي قيمت و آغاز ساخته شدن قالب جديد براي الگويي از اندازه و موج يک درجه بالاتر نيز همين اصول را دارد. اصل پايه اي امواج بر پنج موج محرک که با اعداد مشخص مي شود و سه موج اصلاحي که با حروف نمايش داده مي شود استوار است.

هر موج حرکتي از پنج ريز موج تشکيل مي شود که شامل سه موج انگيزشي و دو ريز موج اصلاحي است. موج اصلاحي نيز شامل سه ريز موج است که دو موج آن انگيزشي و يک موج آن آصلاحي مي باشد. موج هاي انگيزشي هميشه در جهت موج حرکتي يا اصلاحي يک درجه بزرگ تر از خود مي باشند. بنابراين در هر درجه از روند حرکت در جهت موج اصلي پنج موجي و حرکت در جهت درجه بزرگتر اصلاحي سه موجي مي باشد.

اليوت در تقسيم بندي امواج براي نام گذاري و شناسايي از 9 درجه نام برد که بعد ها شاگردان وپيروان او به تفصيل اين 9 درجه را به 15 درجه رساندند. تمام اين 15 درجه با علامات عددي و حروفي شامل مشخصات درجه و سيکلشان هستند.

البته بايد در نظر داشته باشيم حرکات بازار و يا به نوعي انتظارات انساني از بازار در تمامي اين درجات مستقيم و يکسان نيست بلکه غالبا موجي شکل و دوره اي است.

رشد (و نزول) قيمت ها در بازار و انتظارات انساني عبارت است از پنج موج صعودي و سه موج نزولي. اين الگوي هشت موجي دوره هاي تناوبي صعود و نزول بازار يا اقتصاد را نمايش مي دهد.

قاعده کلي موج ها سه هدف اصلي دارد: پيشگويي مسير بازار، مشخص کردن نقاط بازگشت و تهيه کردن راهنما براي ورود و خروج از موقعيت هاي معاملات.

موج هاي حرکتي(Motive) داراي ساختار پنج موجي شماره دار 1 الي 5 هستند و در مسيري از حرکت روند اصلي درجه بزرگتر مي باشند.

قواعد پايه براي موج هاي انگيزشي: موج 2 نمي تواند بيشتر از اندازه موج 1 بازگشت داشته باشد. موج 3 هرگز نمي تواند کوچکترين موج باشد و در عين حال معمولا بزرگترين موج مي باشد.

ساختار پنج موج حرکتي به دو دسته کلي تقسيم بندي مي شود: انگيزشي(Impulse) که خود شامل دو گروه انبساطي(Extension) و کوتاه شده (Truncation) مي باشد و موج هاي مثلث هاي قطري انگيزشي (Diagonal Triangles)

در موج هاي انگيزشي(Impulse) موج چهار هرگز وارد محدوده قيمت موج يک نمي شود. موج هاي 1، 3 و 5 قسمتي از موج هاي حرکتي هستند و موج 3 هميشه خود يک موج انگيزشي(Impulse) است. بنابراين همانطور که در شکل زير مشخص است دو موج شماري سمت چپ نادرست و موج شماري سمت راست صحيح مي باشد.

در مثال هاي زير به وضوح مشاهده مي شود موج 4 وارد محدوده موج 1 نشده و در عين حال موج 3 کوتاه ترين موج نمي باشد.

در صورتي که امواج 1، 3 و 5 شامل 5 ريز موج باشند معمولا يکي از آنها انبساط مي يابد و بزرگتر از دو موج ديگر مي شود. به اين حالت موج انگيزشي انبساط يافته مي گوييم. در بازار سهام و تبادلات ارزي معمولا حالت انبساط يافته (Extension) در موج 3 مشاهده مي شود و در بازار هاي کالا معمولا در موج 5 مشاهده مي شود.

در بعضي حالت هاي خاص معمولا با انبساط پيدا کردن موج 3، قله موج 5 فراتر از قله موج سه حرکت نمي کند. به اين حالت موج 5 کوتاه شده(Truncation) مي گوييم. در اين حالت ريز موج هاي 5 تايي موج 5 کوتاه شده بايد در محدوده موج قبل از خود باشد؛ موج 5 نبايد فراتر از موج 3 پيش روي کند و معمولا همانطور که ذکر شد بعد از موج سه انبساط يافته تشکيل مي شود.

هانطور که در شکل زير مشاهده مي شود موج 5 بعد از انبساط موج 3 از دست يابي به کف جديد بازمانده و حالت موج 5 کوتاه شده را به وجود آورده است.

اگر به خاطر داشته باشيد گفتيم، ساختار پنج موج حرکتي به دو دسته کلي تقسيم بندي مي شود: انگيزشي(Impulse) که خود شامل دو گروه انبساطي(Extension) و کوتاه شده (Truncation) مي باشد و موج هاي مثلث هاي قطري (Diagonal Triangles).

در مثلث هاي قطري بر اساس يک قانون هميشگي ريز موج هاي 1، 3 و 5 همگي از سه موج تشکيل شده اند. برخلاف موج هاي انگيزشي، در مثلث هاي قطري موج 4 هميشه وارد محدوده موج يک مي شود. مثلث هاي قطري معمولا نشانه خستگي يا به اتمام رسيدن الگوي يک درجه بزرگتر از خود مي باشند و معمولا دو خط امتداد نقاط سقف و کف مثلث دو گوشي که کليات مثلث قطري را مي سازد همگرا مي باشد.

چکيده مطالب:

- اصول امواج = وضح روانشناسي توده مردم

- موج هاي حرکتي ساختار 5 تايي دارند و تمام حرکت روند آنها يک موج حرکتي از درجه بزرگتر را تشکيل مي دهد

- طبقه بندي موج هاي حرکتي شامل موج هاي انگيزشي و مثلث هاي سه گوش مي باشد

- موج هاي انگيزشي 1، 3 و 5 خود شامل 5 ريز موج مي باشند که مي توانند شامل حالت هاي گسترش يافته يا کوتاه شده باشند.

- موج 4 به هيچ عنوان وارد محدوده موج 1 نمي شود

- در مثلث هاي قطري امواج 1، 3 و 5 شامل 3 ريز موج مي باشند. موج 4 اجازه ورود به محدوده موج يک را دارد وسيگنال مناسب نقطه بازگشت قيمت از برخورد با خط روند اصلي مي باشد.

مشخصه هاي موج هاي اصلاحي

زيگزاگ (Zigzag) حالت اول موج هاي اصلاحي مي باشد که ريز موج هاي A و B و C به ترتيب شامل ريز موج هاي 5، 3، 5 مي باشد. بدين معنا که موج A شامل 5 ريز موج، موج B شامل 3 ريز موج و موج C شامل 5 ريز موج مي باشد. معمولا اين موج اصلاحي در موج 2 يک درجه بالاتر ايجاد مي شود و حالت تند با شيب زياد را براي بازگشت قيمت شاهد هستيم.

تخت (Flat) حالت دوم موج هاي اصلاحي مي باشد که ريز موج هاي A و B و C به ترتيب شامل ريز موج هاي 3، 3، 5 مي باشد. بدين معنا که موج A شامل 3 ريز موج، موج B شامل 3 ريز موج و موج C شامل 5 ريز موج مي باشد. معمولا اين موج اصلاحي در موج 4 يک درجه بالاتر ايجاد مي شود و حالت سايد در روند رو به جلو را براي ادامه حرکت قيمت در روند اصلي شاهد هستيم.

مثلث ها (Triangle) حالت سوم موج هاي اصلاحي مي باشد که ريز موج هاي A و B و C را به همراه دو موج D و E دارد. تمامي ريز موج هاي هر موج شامل 3 ريز موج مي باشد(3-3-3-3-3). معمولا اين موج اصلاحي در موج 4 يک درجه بالاتر ايجاد مي شود و حالت سايد در روند رو به جلو را براي ادامه حرکت قيمت در روند اصلي شاهد هستيم. مثلث ها به دسته ها و مدل هاي گوناگوني تقسيم بندي مي شوند که مي توانيد در زير حالت هاي مختلف تشکيلشان را مشاهده کنيد.

امواج اصلاحي ترکيبي (Combination) آخرين حالت از مدل موج هاي اصلاحي مي باشد که ريز موج هايش ترکيبي ازامواج بازگشتي قبلي مي تواند باشد و با W، X، Y نمايش داده مي شوند. معمولا اين موج اصلاحي در موج 4 يک درجه بالاتر ايجاد مي شود و حالت سايد در روند رو به جلو را براي ادامه حرکت قيمت در روند اصلي شاهد هستيم. امواج اصلاحي ترکيبي مي توانند شامل هر ترکيبي از امواج اصلاحي قبلي پشت سر هم باشند بدون آنکه دو ترکيب پشت سر هم تکرار شود. به عنوان مثال اگر در شکل زير ترکيب اصلاح “تخت” موج X سه تايي و يک مثلث را شاهد هستيم دو ترکيب يکسان (دو مثلث) نبايد پشت سر هم در موج اصلاح ترکيبي تکرار شود.

مطالب ضميمه:

شباهت:

- دو موج حرکتي يا انگيزشي از پنج موج حرکتي، معمولا به لحاظ زماني و حرکت قيمت شبيه به يکديگر هستند. حتي اگر به لحاظ حرکت قيمتي شبيه يکديگر نباشند با توجه به يکي از درصدهاي فيبوناچي 61.8 درصد، 100 درصد، 161 درصد يا 261 درصد نسبت به هم تناسب دارند.

- معمولا در پنج موج حرکتي شاهد هستيم که دو موج انگيزشي در يک موج حرکتي از درجه بزرگتر هر دو گسترش يافته نمي شوند. در غالب موارد يک موج گسترش يافته است که بيشتر در مورد موج سوم اتفاق مي افتد.

- براي مثال اگر موج سوم گسترش يافته باشد موج 5 گسترش يافته نمي شود و حداکثر تا 61.8 درصد از اندازه موج سوم حرکت مي کند.

تناوب

در امواج انگيزشي:

- اگر موج دوم بصورت آني و با سرعت زياد بازگشت داشته باشد و زماني کوتاه را مانند امواج اصلاحي زيگزاگ به خود گرفته باشد در موج چهارم تکرار اين مدل تصحيح بسيار ضعيف است و بازگشت با دوره زماني طولاني تر و حالتي غير از زيگزاگ اتفاق مي افتد.

- معمولا حرکت سريع و با دوره زماني کوتاه براي موج هاي اصلاحي به شکل زيگزاگ اتفاق مي افتد.

- معمولا حرکت رنج با دوره زماني طولاني مدت در موج هاي اصلاحي به شکل هاي تخت (Flat)، مثلث ها (Triangle) و اصلاحي هاي ترکيبي (Combination) به وجود مي آيند.

- در امواج حرکتي که به شکل مثلث قطري (Diagonal Triangles) هستند تناوب بين موج دوم و چهارم وجود ندارد.

تناوب:

در امواج اصلاحي

- اگر در موج A شاهد يک حرکت با ساختار a، b، c به شکل تخت (Flat) باشيم در موج B به احتمال زياد شاهد يک ساختار زيگزاگ مانند هستيم و يا بالعکس.

- اگر بازگشت کامل در موج A با يک زيگزاگ آغاز بشود حرکت موج B مي تواند با زيگزاگ ديگري که ساختارش به بيرون از محدوده زيگزاگ اول رسيده است امتداد پيدا کند.

محدوده موج چهار

- محدوده موج چهار از يک درجه بزرگتر معمولا تا موج چهار يک درجه کوچکتر موج سه اصلي امتداد مي يابد و در موارد اندکي از موج چهار ريز موج هاي موج سه حرکتي بيشتر انجام مي دهد.

کانال ها

- در موارد بسياري امواج حرکتي در محدوده يک کانال حرکت مي کنند. اين کانال مي تواند از امتداد خط کانال پايان نقاط موج هاي يک و سه ترسيم شده باشد و يا مي تواند از امتداد ابتداي امواج دو و چهار ترسيم شده باشد.

- به همان ترتيب که در موج هاي حرکتي مي توانيم روند و کانال داشته باشيم. براي امواج اصلاحي زيگزاگ نيز مي توانيم کانال ترسيم کنيم. شيوه ترسيم بدين شکل است که از انتهاي موج 5 به ابتداي موج B خط روند رسم مي شود و به موازات آن خط کانال از انتهاي موج A ترسيم مي شود.

اعداد فيبوناچي و نسبت هاي بازگشتي

اعداد فيبوناچي دامنه اي از صفر و يک هستند که هر عدد جديد مجموع دو عدد قبل از خود مي باشد نسبت هاي بين اين دامنه اعداد بسيار جالب و کاربردي مي باشد. معمولا از نسبت هاي 38.2درصد، 50 درصد، 61.8 درصد، 100درصد و 161.8 درصد در بازار براي تحليل ميزان حرکت قيمت استفاده مي شود.

- معمولا موج دو 61.8 درصد از ميزان حرکت موج يک را بازگشت دارد.

- موج چهار معمولا تا حداکثر 38.2 درصد از موج سوم را بازگشت دارد.

- موج پنج مي تواند 38.2 يا 61.8 درصد حرکت اصلي ابتداي موج يک تا انتهاي موج سوم را حرکت داشته باشد.

- به لحاظ زماني نيز امواج مي توانند بر اساس دوره زماني اعداد فيبوناچي حرکت کنند. به عنوان مثال اگر موج سوم گسترش يافته و 21 ماه طول زماني داشته باشد موج 5 يک عدد فيبوناچي عقب تر مي باشد و 13 ماه زمان تشکيل آن طول مي کشد.